သွားအမြစ်ကုသမှု
သွားအမြစ်ကုသမှု ဆိုသည်မှာ
သွားအမြစ်ကုသမှု (root canal) သည် သွား၏အတွင်းရှိ အာရုံကြောပါရှိသော ပြွန်ကို သန့်စင်ကာ ဗက်တီးရီးယားပိုးကူးစက်မှုကို ဖယ်ရှားပေးသော ကုသမှုဖြစ်ပါသည်။ သွားပိုးစားမှုသည် သွားအာရုံကြောအထိ နက်ရှိုင်းသွားသောအခါ (သို့) ယခင်ကုသခဲ့ပြီးသား သွားအမြစ်ဖျား၌ ပြည်စုနေသောအခါ ဤကုသမှုကို ပြုလုပ်ရန်လိုအပ်ပါသည်။
သွား၏အတွင်းပိုင်းတွင် “သွားအတွင်းသား (pulp)” ဟုခေါ်သော လွတ်နေရာတစ်ခုရှိပြီး ၎င်းတွင် အာရုံကြောနှင့် သွေးကြောများ ပါဝင်ပါသည်။ ထိုနေရာသည် ဗက်တီးရီးယားကူးစက်ခံရသည်နှင့် ပြင်းထန်သောနာကျင်မှု သို့မဟုတ် ရောင်ရမ်းမှုကို ဖြစ်စေပါသည်။ သွားအမြစ်ကုသမှုသည် ကူးစက်ခံရသော သွားအတွင်းသားကို လုံးဝဖယ်ရှားပြီး၊ သွားအမြစ်ပြွန်အတွင်းကို သန့်စင်ဆေးကြောကာ ဆေးဝါးဖြင့် ဖြည့်ပိတ်ခြင်းဖြင့် သွားမနုတ်ဘဲ သဘာဝသွားကို ထိန်းသိမ်းထားနိုင်စေပါသည်။
သွားအမြစ်ပြွန်သည် အလွန်သေးငယ်ပြီး ပုံသဏ္ဌာန်လည်း ရှုပ်ထွေးသောကြောင့် အလွန်တိကျသော ကိရိယာများနှင့် သေချာသေချာသော လုပ်ဆောင်မှု လိုအပ်ပါသည်။ စနစ်တကျ ကုသမှုဖြင့် သွားမနုတ်ဘဲ သွားကို ကြာရှည်စွာ အသုံးပြုနိုင်စေပါသည်။
သွားအမြစ်ကုသမှု လိုအပ်သည့်အခြေအနေများ
သွားပိုးစားမှုက သွားအာရုံကြောကို ထိမိခြင်း
သွားပိုးစားမှုသည် အာရုံကြောအထိ တိုးတက်လာသောအခါ ဗက်တီးရီးယားက ရောင်ရမ်းမှုကို ဖြစ်စေပါသည်။ ထိုအခါ အစာမစားသည့်အချိန်၌ပင် တစ်ချက်ချက် ခဲနာမှု ခံစားရပြီး အအေး၊ အပူ ထိတွေ့လျှင် ပြင်းထန်စွာ နာကျင်ပါသည်။ ညအချိန်တွင် နာကျင်မှု ပိုမိုပြင်းထန်လာလေ့ရှိသဖြင့် နေ့စဉ်ဘဝကို အလွန်အကျိုးသက်ရောက်စေသောကြောင့် သွားအမြစ်ကုသမှုဖြင့် သွားအာရုံကြောကို ဖယ်ရှားရန် လိုအပ်ပါသည်။
သွားပိုးစားကုသမှုအကြောင်း ပိုမိုလေ့လာရန်
သွားအမြစ်ဖျား ပြည်စုခြင်း (periapical abscess)
ယခင်က အာရုံကြောကုသခဲ့ပြီးသား သွားပင်ဖြစ်စေ၊ သွားအမြစ်ပြွန်အတွင်း ဗက်တီးရီးယားကျန်ရှိနေပါက အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ သွားအမြစ်ဖျားတွင် ထပ်မံပြည်စုနိုင်ပါသည်။ လက္ခဏာများမှာ ကိုက်ခဲမှု၊ သွားဖုံးရောင်ရမ်းမှု သို့မဟုတ် တစ်ခုခုရှိနေသကဲ့သို့ ခံစားရခြင်း တို့ဖြစ်ပါသည်။ လျစ်လျူရှုထားပါက ပြည်အိတ်ကြီးထွားလာနိုင်ပြီး မျက်နှာရောင်ရမ်းခြင်း သို့မဟုတ် သွားရိုးအရိုးပျော်ဝင်ခြင်း ဖြစ်စေနိုင်သဖြင့် ဤအခါတွင် သွားအမြစ်ကုသမှုကို ပြန်လည်ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ပါသည်။
သွားကျိုးခြင်း သို့မဟုတ် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်း
လဲကျခြင်း သို့မဟုတ် မတော်တဆမှုကြောင့် သွားကျိုးခြင်း၊ အက်ကွဲခြင်းများဖြစ်ပြီး သွားအာရုံကြောကို ထိခိုက်စေကာ ပေါ်လွင်စေခြင်း သို့မဟုတ် ပျက်စီးစေခြင်း ဖြစ်ပါက သွားအမြစ်ကုသမှု လိုအပ်နိုင်ပါသည်။
ဤဆေးခန်း၏ သွားအမြစ်ကုသမှု အထူးချက်များ
ရာဘာအကာ (Rubber Dam) သုံး၍ ပိုးမွှားကင်းစင်သော ပတ်ဝန်းကျင် သေချာစေခြင်း
ဤဆေးခန်းတွင် ကုသမှုအတွင်း အခြေအနေအလိုက် ရာဘာအကာကို အသုံးပြုပါသည်။ ၎င်းသည် ကုသမည့်သွားကို သီးခြားထားပေးသော ရာဘာအလွှာပါးတစ်ခုဖြစ်ပြီး တံတွေးထဲရှိ ဗက်တီးရီးယားများ သွားအမြစ်ပြွန်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်မှုကို ထိရောက်စွာ ကာကွယ်ပေးပါသည်။ တံတွေးတွင် ဗက်တီးရီးယားအလွန်များစွာ ပါဝင်ပြီး ထပ်မံကူးစက်မှု၏ အဓိကအကြောင်းရင်းဖြစ်သောကြောင့် ရာဘာအကာအသုံးပြုခြင်းက ကုသမှုအောင်မြင်နှုန်းကို သိသိသာသာ မြှင့်တင်ပေးပါသည်။
သေချာသေချာသော သန့်စင်ခြင်းနှင့် ပိုးသတ်ခြင်း
ကျွန်ုပ်တို့သည် အထူးကိရိယာများသုံး၍ ကူးစက်ခံထားရသော တစ်ရှူးများကို လုံးဝဖယ်ရှားပါသည်။ သွားအမြစ်ပြွန်ပုံသဏ္ဌာန်သည် အကွေ့များ (သို့) ကွဲထွက်ရာများ ရှိတတ်ပြီး အလွန်ရှုပ်ထွေးသောကြောင့် စိတ်ရှည်စွာ သေချာစွာ ဆောင်ရွက်ကာ ပိုးသတ်ဆေးများနှင့် ထပ်ခါထပ်ခါ ဆေးကြောပြီးမှ သွားအမြစ်ပြွန်အတွင်း ပိုးမွှားကင်းစင်သော အခြေအနေ ရရှိမှသာ ဖြည့်ပိတ်ပါသည်။
သွားအမြစ်ဖျားဖြတ်တောက်ခွဲစိတ်မှု (apicoectomy) ပံ့ပိုးမှု
သာမန်သွားအမြစ်ကုသမှုဖြင့် သက်သာမှုမရနိုင်သော (သို့) သွားအမြစ်ဖျားရောဂါ ကြီးမားလွန်းသော ဖြစ်ရပ်များအတွက် “သွားအမြစ်ဖျားဖြတ်တောက်ခွဲစိတ်မှု” ပြုလုပ်ရန် ကျွန်ုပ်တို့ အကဲဖြတ်ပါသည်။ ၎င်းသည် ခွဲစိတ်နည်းဖြင့် သွားအမြစ်ဖျားရောဂါကို တိုက်ရိုက်ဖြတ်တောက်ရသော နည်းလမ်းဖြစ်ပါသည်။ အလွန်ရှုပ်ထွေးသော ဖြစ်ရပ်များအတွက် အထူးကုဆေးရုံသို့ လွှဲပြောင်းပေးရန်လည်း ကျွန်ုပ်တို့ ကူညီပေးပါသည်။
သွားအမြစ်ကုသမှု အဆင့်ဆင့်
မေးမြန်းခြင်းနှင့် တိုင်ပင်ခြင်း
နာကျင်မှုအခြေအနေနှင့် ယခင်ရောဂါရာဇဝင်ကို အသေးစိတ်စစ်ဆေးပါသည်။ သွားအမြစ်ကုသမှုသည် များသောအားဖြင့် အကြိမ်ကြိမ်လာရောက်ရန် လိုအပ်သောကြောင့် ခန့်မှန်းကာလနှင့် စရိတ်ကို ကြိုတင်ရှင်းပြပါသည်။
တိကျသောစစ်ဆေးခြင်း
X-ray (သို့) CT ရိုက်ကူးခြင်းဖြင့် သွားအမြစ်ပြွန်ပုံသဏ္ဌာန်နှင့် ရောဂါအရွယ်အစားကို သုံးဖက်မြင် တိကျစွာစစ်ဆေးပြီး တိကျသော အစီအစဉ်ချမှတ်ပါသည်။
အစီအစဉ်ရှင်းပြခြင်း
လူနာအား ကုသမှုလိုအပ်ချက်နှင့် အဆင့်များကို ရှင်းပြပြီး နာကျင်မှုအတွက် စိုးရိမ်ပူပန်မှုများကို ဖယ်ရှားပေးပါသည်။
အာရုံကြောဖယ်ရှားခြင်းနှင့် သန့်စင်ခြင်း
အအေးဆေးပေးပြီးနောက် ကူးစက်ခံရသော အာရုံကြောကို ဖယ်ရှားပါသည်။ ရာဘာအကာသုံး၍ တံတွေးညစ်ညမ်းမှုကို ကာကွယ်ကာ သွားအမြစ်ပြွန် သန့်ရှင်းသည်အထိ ထပ်ခါထပ်ခါ ဆေးကြောပါသည်။
သွားအမြစ်ပြွန် ဖြည့်ခြင်းနှင့် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ခြင်း
သန့်ရှင်းကြောင်း သေချာအောင်စစ်ဆေးပြီးနောက် အမြဲတမ်းပစ္စည်းဖြင့် သွားအမြစ်ပြွန်ကို ဖြည့်ပိတ်ပါသည်။ ထို့နောက် တိုင်နှင့်အခေါင်း (post and core) ပြုလုပ်ပြီး သွားခွံတပ်ဆင်ပါသည် (အာမခံသတ္တုသွားခွံ သို့မဟုတ် ကိုယ်ပိုင်စရိတ် ကြွေသွားခွံ ရွေးချယ်နိုင်ပါသည်)။
ပုံမှန်ထိန်းသိမ်းမှု
ကုသပြီးသော သွားသည် အတော်လေး ကျိုးလွယ်တတ်သောကြောင့် 3 လတစ်ကြိမ် ပြန်လည်စစ်ဆေးကာ ပြန်ဖြစ်ခြင်းရှိမရှိ စစ်ဆေးရန် အကြံပြုပါသည်။
ကုသပြီးနောက် သတိပြုရမည့်အချက်များနှင့် ပြုစုစောင့်ရှောက်မှု
ကုသပြီးနောက် ခဏတာ တုံ့ပြန်မှု
ကုသပြီးနောက် ရက်အနည်းငယ်အတွင်း ကိုက်သောအခါ အနည်းငယ် မသက်မသာဖြစ်ခြင်း သို့မဟုတ် အနည်းငယ်နာကျင်ခြင်း ရှိနိုင်ပါသည်။ ဤသည်မှာ ပုံမှန် ရောင်ရမ်းမှု တုံ့ပြန်မှုဖြစ်ပြီး များသောအားဖြင့် တဖြည်းဖြည်း ပျောက်ကင်းသွားပါသည်။ နာကျင်မှု ပြင်းထန်ပါက နာကျင်ပျောက်ဆေး သောက်ပါ။
ယာယီဖြည့်ပိတ်ပစ္စည်း ပြုစုစောင့်ရှောက်ခြင်း
အမြဲတမ်းသွားခွံ မတပ်ဆင်မီ သွားတွင် ယာယီဖြည့်ပစ္စည်းကို အသုံးပြုထားပါသည်။ ဖြည့်ပစ္စည်း ကျွတ်မသွားစေရန် ထိုဘက်ဖြင့် မာသောအရာများ မကိုက်စေရန် ရှောင်ကြဉ်ပါ။ ကျွတ်သွားပါက ချက်ချင်း ဆေးခန်းသို့ ဆက်သွယ်ပါ။
ပြန်လည်စစ်ဆေးမှု၏ အရေးပါမှု
အာရုံကြောပျောက်သွားသော သွားသည် ကျိုးလွယ်ပြီး အက်ကွဲလွယ်ပါသည်။ 3 လတစ်ကြိမ် ပြန်လည်စစ်ဆေးခြင်းနှင့် အထူးကုသန့်ရှင်းရေးဖြင့် ထိခိုက်သွား၏ သက်တမ်းကို ထိရောက်စွာ ရှည်စေနိုင်ပါသည်။
မေးခွန်းများ
သွားအမြစ်ကုသမှု နာကျင်ပါသလား？
ကုသမှုကို အအေးဆေးပေးပြီးနောက် ပြုလုပ်ပြီး ကုသနေစဉ် အခြေခံအားဖြင့် နာကျင်မှု မရှိပါ။ ဤဆေးခန်းတွင် မျက်နှာပြင်အအေးဆေးနှင့် လျှပ်စစ်အထိုးအပ် သုံး၍ အထိုးနာကျင်မှုကိုပါ အနည်းဆုံးအထိ လျှော့ချထားပါသည်။ ကုသပြီးနောက် တစ်ခါတလေ ဖြစ်တတ်သော မသက်မသာမှုကို နာကျင်ပျောက်ဆေးဖြင့် သက်သာစေနိုင်ပါသည်။
ကုသရန် ဘယ်လောက်ကြာမလဲ？
ပုံမှန်အားဖြင့် 3-5 ကြိမ် လာရောက်ရန် လိုအပ်ပါသည်။ သွားအမြစ်ဖျားရောဂါ ကြီးမားလျှင် သို့မဟုတ် ဒုတိယအကြိမ်ကုသမှုဖြစ်လျှင် အကြိမ်ရေ ပိုများနိုင်ပါသည်။
အာရုံကြော ပျောက်သွားလျှင် သွားသည် မည်သို့ဖြစ်မည်နည်း？
သွားသည် အာရုံကြောနှင့် သွေးကြောများ၏ အာဟာရပေးပို့မှု ပျောက်ဆုံးပြီးနောက် ကျိုးလွယ်လာပြီး အရောင်လည်း တဖြည်းဖြည်း မှောင်လာနိုင်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ကြွေသွားခွံစသည်ဖြင့် ခိုင်ခံ့စေခြင်းနှင့် အလှဆင်ခြင်း ပြုလုပ်ခြင်းသည် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။
ကုသ၍မရသော အခြေအနေများ ရှိနိုင်ပါသလား？
သွားအမြစ်ပြွန်ပုံသဏ္ဌာန် အလွန်ရှုပ်ထွေးသော (သို့) သွားအမြစ်တွင် ဖုံးကွယ်အက်ကွဲမှုရှိသော ဖြစ်ရပ်များအတွက် သာမန်ကုသမှုသည် အကျိုးမရှိနိုင်ပါ။ ဤအခါတွင် ခွဲစိတ်မှု (သွားအမြစ်ဖျားဖြတ်တောက်ခြင်း) သို့မဟုတ် ဝမ်းနည်းစွာဖြင့် သွားနုတ်ခြင်းကို စဉ်းစားရပြီး၊ အသင့်တော်ဆုံး အခြားရွေးချယ်စရာ (သွားစိုက်ခြင်းကဲ့သို့) ကို ကျွန်ုပ်တို့ ဖော်ပြပေးပါမည်။
တခဒနိုဘာဘာတွင် သွားအမြစ်ကုသမှု စဉ်းစားနေသူများအတွက်
Hamille 88 သွားဆေးခန်းသည် တိကျသေချာသော ကုသနည်းများဖြင့် သင့်သဘာဝသွားတစ်ချောင်းချင်းစီကို ထိန်းသိမ်းပေးရန် ကြိုးပမ်းပါသည်။ သွားနာကျင်မှုကြောင့် ဒုက္ခရောက်နေပါက (သို့) အခြားဆေးခန်းတွင် သွားနုတ်ရန် အကြံပြုခံရပါက အချိန်မရွေး ဆေးခန်းသို့ လာရောက် တိုင်ပင်နိုင်ပါသည်။ ဘူတာမှ လမ်းလျှောက် 1 မိနစ်အကွာတွင် ရှိပြီး စနေ၊ တနင်္ဂနွေတွင်လည်း ဖွင့်လှစ်ပါသည်။ သင့်တကိုယ်ရေ အခြေအနေအလိုက် ကုသမှုအစီအစဉ်ကို စီစဉ်ပေးပါမည်။
